1 (Oy Kullanabilirsiniz)

 Loading ...

Kocaeli Hikayesi

Tarihçesi
Dünyanın önemli yollarının kavşak noktası durumunda olan Kocaeli ve civarında tarih öncesi çağlardan, yaklaşık olarak M.Ö. 3000′den itibaren insanların yaşamakta olduğu yapılan araştırmalar sonucu ortaya çıkmıştır. Günümüze kadar devamlı iskân edilmiş olan Kocaeli’ne ait ilk deliller M.Û. 12. yy.a kadar dayanmaktadır. Bu tarihlerde Frigler bölgeyi ellerinde tutmuş, ardından Yunanistan’ın Megara şehrinden kendilerine yeni bir yer aramak için yola çıkan göçmen bir grup, şimdiki Başiskele mevkiinde ASTAKOZ adını verdikleri şehri kurmuşlardır. Trakia kralı Lysimakhos’un ASTAKOZ’u tahrip etmesiyle bugünkü Kocaeli’nin de üzerinde bulunduğu yamaçlara NlKOMEDİA adında yeni bir şehir kurulur.

M.Ö. 262 yılında şehri inşa ettiren Büyük İskender’in Anadolu’yu fethetmekle görevli kralı Nikomedes, şehre eşinin ismini vermiştir. Giderek yükselen Bıtinya Krallığı’nın merkezi Nikomedia, büyük Helenistik şehir olur. MÖ. 91–94 yıllarında Romalılara bağışlanır. M.S. 284 yılında imparator Dıokletıonus, Nıkomedıa’yı yeniden başkent yapar. Onun zamanında Nikomedia; Roma, Antakya, İskenderiye’den sonra dünyanın dördüncü büyük şehridir. 11. yy.’ın son çeyreğinde Nikomedia, Selçuklular tarafından zaptedilir. I. Haçlı Seferinde geri alınan Nikomedia, bir süre Latinlerin işgalinde kaldıktan sonra tekrar Selçuklulara geçer.

Orhan Gazi zamanında, Adapazarı ve Hendek yörelerinin valisi Akçakoca, kenti alınca şehir Osmanlı Devletinin egemenliğine girer. Başlangıçta İznik’in yan komşusu anlamında İznikmid olan bu şehrin adı zamanla Kocaeli’ne dönüşmüştür. 1888 yılına kadar İstanbul’a bağlı kalan Kocaeli bu tarihten sonra ayrı bir kent olur. İstiklal harbi öncesi İngiliz ve Yunanlı kuvvetlerin işgalinde kalan şehir 28 Haziran 1921′de kurtarılmış, Cumhuriyetin ilanından sonra da Kocaeli vilayetinin merkezi olmuştur. Cumhuriyet döneminde bölgeye yapılan sanayi yatırımları ile sanayi alt yapısı tamamen şekillenir, hem devlet hem de özel girişimler artar.

Bugün ileri düzeyde sanayi ve endüstri kenti olan Kocaeli; çevresi ile demiryolu ve en gelişmiş karayolu ağına sahiptir. Bunun yanı sıra Derince ve Kocaeli limanlarıyla da dünyanın dört bir yanına deniz yolu bağlantısını kurmuştur. Yüzölçümü açısından küçük bir il olan Kocaeli, gerek sanayi sektöründeki üretim, katma değer, gerekse bu sektörde çalışan insan sektöründeki üretim, gerekse bu sektörde çalışan insan açsından sadece Türkiye için değil, dünya için de ilginç bir örnektir. Doğal güzellikleri, plajları, yaylaları, kayak merkezi ve tarihi eserlerinin yanında Karadeniz ve Marmara Denizine olan kıyıları ile Kocaeli ili ticaret ve turizm açısından da ayrı bir önem taşımaktadır.

Kocaeli Adının Hikayesi
1922 yılının sonbaharı.

O günkü adıyla “İl Yönetim Kurulu”, bugünkü adıyla “İl Daimi Encümeni” toplantı halinde.

Yer: o zamanlar vilayet binası olan Hünkâr Kasrı. Tam ortada oturan ve daha sonra Demirel soyadını alacak olan zamanın mutasarrıfı Halil Vehbi Bey, biraz sonra oturumu açacak ve bir öneride bulunacak…

Yaşadığımız şehre bugüne kadar hangi isimler verilmiş ve yönetim açısından nasıl bir süreç geçirmiş? Bu sorunun cevabını aramak için, tekrar geri dönmek üzere, toplantı salonundan ayrılıp tarihin sayfalarını geriye çevirmekte yarar var.

Bizans İmparatorluğu zamanında içinde yaşadığımız yöreye Optimatom Thema, merkezine de Nikomedia deniyordu. Osmanlı fetihlerinden sonra, merkezi “İznikomid” olan Kocaili Sancağı, sırasıyla:

— 1391–1533 yılları arasında Anadolu Eyaleti’ne bağlanır.

— 1533–1844 yılları arasında Kapudan Paşa Eyaleti’ne bağlanır. 1840 yılında, sancağın merkezine İzmid denilmeye başlanır.

— 1844–1845 yılları arasında Bolu Eyaleti’ne bağlanır.

— 1846 yılında Kastamonu Eyaleti’ne bağlanır.

— 1856–1867 yılları arasıda Hüdavendigâr yani Bursa Eyaleti’ne bağlanır.

— 1867 yılında adı İzmid Müşirliği olur.

— 1887 yılında adı İzmid Sancağı Mutasarrıflığı olur.

—1888 yılında İstanbul Hükümeti’ne bağlandıktan sonra adı, İzmid Müstakil Mutasarrıflığı olur.

— Osmanlıcada “d” ve “r” harfleri birbirine çok benzediğinden özellikle yazışmalarda İzmir ile karıştırılmaması için “d” harfi “t” harfiyle değiştirilerek “İzmit” denilmeye başlanır. Yıl: 1906

Toplantı Salonu’na dönmenin zamanı geldi. Mutasarrıf Halil Vehbi Bey oturumu açtıktan sonra, İzmit’in Vilayet olmasını ve isminin de bu yöreyi fetheden Orhan Gazi’nin komutanlarından Akçakoca Bey’in “adına izafeten” vilayetin “Kocaili” olmasını önerir. Bu isimdeki “il” yurt anlamındadır. 11 Şubat 1922 günü il özel idare meclisi de bu öneri doğrultusunda karar verir ve alınan karar Ankara’ya bildirilir.

“Kocaeli” adı, 28 Ocak 1923 günü İçişleri Bakanlığı tarafından onaylanır. Halil Vehbi Bey artık “vali”dir. Kocaeli’nin ilk valisidir.

Kocaeli iline bağlı olan Yalova, kaplıcaları nedeniyle turizm açısından gelişsin diye, 1930 yılında Atatürk’ün talimatıyla İstanbul’a bağlanır. 1954 yılında da Adapazarı, il olduktan sonra Sakarya adını alır ve Kocaeli’den ayrılır.